İşitme cihazına alışma süreci: İlk haftalarda neler beklemeli?

İşitme cihazı takmak gözlük takmaya benzemez. Gözlükte net görürsünüz ve iş biter; işitme cihazında ise kulak, ses ve beyin birlikte yeniden uyum sağlar. Uzun süredir bazı sesleri duymayan bir beyin, bu sesler yeniden geldiğinde önce şaşırır. Bu yüzden ilk günlerde "Her şey çok gürültülü" ya da "Sesim garip geliyor" demek tamamen olağandır. Bu yazı ilk haftalarda neyin normal olduğunu ve süreci nasıl kolaylaştıracağınızı anlatıyor.

Alışma neden zaman alır?

İşitme kaybı yıllar içinde geliştiyse, beyniniz azalan seslere göre kendini düzenlemiştir. Cihaz bu sesleri tekrar getirdiğinde buzdolabının uğultusu, ayakkabı sesi, kağıt hışırtısı gibi uzun süredir duyulmayan sesler belirginleşir. Bunlar zararlı değildir; beyin zamanla önemsiz sesleri filtrelemeyi yeniden öğrenir. Alışma hızı kişiden kişiye değişir. Kimi birkaç günde rahatlar, kimi için birkaç hafta gerekebilir.

İlk günlerde yaşanabilecekler

• Çevre sesleri beklenenden yüksek ya da sert gelebilir
• Kendi sesiniz yankılı, boğuk ya da fazla yüksek duyulabilir
• Kulakta dolgunluk veya hafif rahatsızlık hissi olabilir
• Gün sonunda yorgunluk görülebilir; çünkü beyin yeni sesleri işliyor
• Gürültülü ortamda konuşma anlaşılırlığı henüz tam oturmamış olabilir

Bu belirtiler çoğunlukla zamanla azalır. Ancak ağrı, kulakta yara ya da sürekli geri besleme (ıslık) varsa beklemeden bize ya da hekiminize bildirin. Kulak kalıbı ya da cihaz ayarı değişikliği gerekebilir.

Kademeli başlangıç: Ne kadar kullanmalı?

Cihazı ilk gün sabahtan akşama kadar takmak zorunda değilsiniz. Birçok kişi için kademeli bir başlangıç daha rahattır. Aşağıdaki sıra yalnızca bir fikirdir; odyometristiniz size özel bir plan verecektir.

1. 01

   İlk günler: Sessiz ortam

   Evde, sakin bir ortamda birkaç saat kullanın. Konuşma sesini ve ev seslerini dinleyin.

2. 02

   İlk hafta: Süreyi artırın

   Gün içinde kullanım süresini yavaş yavaş uzatın; rahatsız olduğunuzda çıkarıp dinlenin.

3. 03

   İkinci hafta: Dışarıya taşıyın

   Sokak, market ve aile sofrası gibi farklı ortamları deneyin.

4. 04

   Sonrası: Her gün düzenli

   Sabah kalkınca takıp akşam çıkarmayı alışkanlık haline getirin.

Alışmayı kolaylaştıran pratik öneriler

• Cihazı her gün takın. Arada bırakmak alışma sürecini uzatır.
• Bir kişiyle yüz yüze, sakin bir ortamda sohbet ederek başlayın.
• Sesli kitap, radyo ya da televizyonu düşük sesle dinleyerek sese yeniden alışın.
• Rahatsız eden sesleri not alın ve kontrol randevusuna götürün; ayar buna göre yapılır.
• Çevrenize cihaz taktığınızı söyleyin ve yüzünüze bakarak konuşmalarını isteyin.
• Sabırlı olun. Beklentiyi "hemen mükemmel duymak" yerine "her gün biraz daha rahat" olarak belirleyin.

Farklı ortamlarda ne beklemeli?

Evde sakin bir ortamda cihaz çoğu zaman en rahat anlarını yaşatır. Asıl zorlanma kalabalık ortamlarda başlar: Lokanta, düğün, çarşı ya da toplantı. Cihaz konuşmayı öne çıkarmaya çalışsa da bütün çevre sesleri yine duyulur; bu, normal duyan kişiler için de geçerlidir. İlk haftalarda bu ortamlardan sonra yorulmanız doğaldır. Mümkünse önce küçük gruplarla sohbet edin, ardından kalabalığa adım adım geçin.

Telefon konuşmaları da ayrı bir alışma alanıdır. Telefonu kulağa nasıl tutacağınız, bağlantı özelliği varsa cihazı telefona nasıl eşleştireceğiniz birkaç denemede yerine oturur. Televizyon izlerken ses seviyesini eskisinden düşük tutabildiğinizi fark ettiğinizde aile bireyleriniz de farkı hemen anlar. Bu küçük zaferleri not almak, motivasyonunuzu korumanıza yardımcı olur.

Unutmayın: Her gün kullanmak, sabırlı olmak ve kontrol randevularını aksatmamak alışma sürecinin üç temel taşıdır. Takıldığınız her noktayı ayarlama randevusunda anlatın; sizin deneyiminiz ayarlamanın en değerli bilgisidir.

Kontrol randevuları neden önemli?

İlk ayarlar, kulağınızın cihazı ilk kez duyduğu andaki ihtiyaçlara göre yapılır. Siz alıştıkça ve gerçek hayatta kullandıkça ihtiyaçlar değişir. Kontrol randevularında ses seviyesi, ortam programları ve rahatsız eden noktalar sizinle konuşularak yeniden ayarlanır. Bu yüzden "İlk ayar yetmedi" demek bir sorun değil, sürecin doğal parçasıdır. Yakamoz İşitme'de cihazlarda periyodik kontrol ve bakımlar ücretsizdir; Milas'ta merkezimize ya da Emek şubemize uğrayıp ayar yaptırabilirsiniz.